Fundusz sołecki – budżet obywatelski skali mikro

0
Fundusz sołecki w gminie Głubczyce / © fot. M. Kitka

Najprościej o funduszu sołeckim można powiedzieć, że są to pieniądze z gminy dla wiosek. Na co? Na poprawę warunków życia mieszkańców


Podstawą prawną dla funduszy jest ustawa z 21 lutego 2014 o funduszu sołeckim.

Kto decyduje o powołaniu FS

O wyodrębnieniu funduszu sołeckiego w budżecie gminy decyduje rada, powołując odpowiednią uchwałę. Uchwała ta jest bezterminowa – raz podjęta, będzie podstawą do uchwalania funduszy na kolejne lata.

Kto decyduje o przeznaczeniu środków

Z dyspozycją środków, na co przeznaczyć fundusz, jest już inaczej. Tu decydują wnioski z zebrań sołeckich, które muszą być złożone w gminach, bo bez nich pieniądze nie zostaną wykorzystane.

Zebrania wiejskie

Zebrania, których tematem jest przeznaczenie środków z funduszu sołeckiego są szczególnymi zebraniami, na których sołtysi znają już kwotę przeznaczoną na ten fundusz. Informacja o kwocie funduszu sołeckiego musi być przekazana do urzędów najpóźniej 31 lipca.

Warto zrobić na takim spotkaniu “burzę mózgów” co do pomysłów na wykorzystanie środków

Młodzież a zebrania wiejskie

Na zebraniach mogą być obecni wszyscy mieszkańcy wioski. Pomimo tego, że prawo głosu mają tylko osoby pełnoletnie – warto zaprosić młodzież. Zaangażowanie w sprawy społeczne najmłodszych, może przynieść nieoczekiwane zwroty w sposobie dysponowania środkami. Pojawić się mogą pomysły, które przez osoby dorosłe mogły być do tej pory niezauważone.

Nowelizacja ustawy w 2014

Brzmienie ustawy o funduszach sołeckich z 2014 r. wprowadza nową możliwość łączenia realizacji zadań przez kilka sołectw. W praktyce oznacza to, że ze środków dwóch lub kilku wiosek można wspólnie zrealizować większe zadania. Warto o tym pamiętać. Każde sołectwo powinno mieć wtedy odrębny wniosek na wspólne przedsięwzięcie.


Wiceburmistrz o funduszach sołeckich w gminie Głubczyce

[TG] Jesteśmy w gabinecie wiceburmistrza, Pana Kazimierza Bedryja. Panie burmistrzu, czy mógłby Pan przybliżyć czytelnikom temat funduszy sołeckich – co to są za fundusze?

[KB] Gmina Głubczyce jako jedna z pierwszych w Polsce przystąpiła do tego programu. Nasza Rada Miejska uchwaliła uchwałę o przystąpieniu do Funduszu Sołeckiego. Wcześniej w naszej gminie istniał Fundusz Sołecki, gdzie gmina w ramach swoich rozwiązań przekazywała środki na fundusz sołecki i na odnowę wsi, było to po 3000 zł, ale z chwilą wejścia ustawy, która umożliwiła stworzenie takiego funduszu, tak jak powiedziałem wcześniej – Rada przyjęła uchwałę. Dzisiaj jesteśmy już w tym ustawowym funduszu

Na dzień dzisiejszy jako Gmina, wydajemy na ten fundusz ok. 540 tys. zł. Jest to fundusz dla 45 sołectw w naszej gminie

Te środki muszą być wydane zgodnie z uchwałą Rady Miejskiej z Ustawą o funduszu sołeckim. Mogą one być wydane na zadania własne Gminy, na majątek Gminy i zgodne ze strategia Gminy.

Najczęściej środki te wydawane są na polepszenie warunków życia na terenie wiejskim.

[TG] Na co wykorzystano środki funduszu sołeckiego w roku obecnym?

[KB] Najczęściej środki te są wydawane na utrzymanie terenów wiejskich. Mieszkańcy wsi poprzez zebranie wiejskie przeznaczają te środki na doposażenie, remont świetlicy, na zagospodarowanie terenów zielonych, na wykonanie nowych placów zabaw, siłowni zewnętrznych jak również były takie przypadki, wykonania nowego oświetlenia ulicznego.

[TG] W tym roku widziano szczególnie dużo wyremontowanych dróg na wsiach.

[KB] Tak. Burmistrz Głubczyc zaproponował Radom Sołeckim, mieszkańcom, że jeżeli część tych środków z FS przeznaczą na przygotowanie podbudowy drogi, to dokładamy z budżetu Gminy środki na wykonanie nowego dywanika asfaltowego.

W ubiegłym roku jak i obecnym, taka propozycja cieszy się dużym zainteresowaniem ze strony mieszkańców naszych wiosek. Dzięki tym środkom udało się zrobić dużo bocznych dróg, utwardzić je i przygotować do tego asfaltowania.

[TG] Czyli Gmina partycypowała tutaj w środkach na remonty dróg.

[KB] Tak, dołożyliśmy dodatkowe środki na ten cel.

[TG] A jakie widzi Pan perspektywy, co ewentualnie należałoby usprawnić, zmienić w kwestii wykorzystania FS.

[KB] Tak jak już powiedziałem, wydajemy ponad 500 tys. zł. Część tych środków zwracanych jest z budżetu państwa do Gminy. Dlatego zależy nam, aby te środki były wydane zgodnie z prawem. Co to oznacza. Budżet wiejski musi być uchwalony do końca września. Musi być wydatkowany na zadanie własne Gminy i musi być zrealizowany do końca miesiąca października.

Jeżeli ten budżet wiejski jest wydany zgodnie z obowiązującym prawem, środki te w ilości od 35-38% wracają z powrotem do budżetu miasta Głubczyce

[TG] Czy są jakieś uwagi ze strony włodarzy wiosek, które docierają do Urzędu? Ewentualnie, na co zwracają szczególna uwagę sołtysi? Czy zgłaszają do Gminy jakieś wnioski, przykładowo w kwestii braku rąk do pracy lub w kwestii dodatkowych środków na wynagrodzenie dla ew. podwykonawców prac na wioskach?

[KB] Sprawa wygląda w ten sposób, że mamy sporo terenów zielonych na terenach wiejskich. Jako Gmina wyposażyliśmy nasze sołectwa w sprzęt do utrzymania zieleni i dostarczamy ropę, czy benzynę do utrzymania tych terenów. Niektóre wioski mają podpisane umowy zlecenie i wydatkują środki z budżetu sołeckiego na utrzymanie tej zieleni. A niektórzy posiłkują się pracami społecznie użytecznymi.

W latach ubiegłych mieliśmy takich osób skierowanych do prac społecznie użytecznych 60. Na dzień dzisiejszy tylko 20. Wynika to z faktu tego, że w przepisach o zwalczaniu bezrobocia zmieniły się zasady osób, które mogą się zakwalifikować na prace społecznie użyteczne. Jeżeli osoba została zakwalifikowana do 3 profilu, to nie ma możliwości aby nasz OPS zakwalifikował taką osobę, aby mogła sobie dorobić.

Są to osoby długotrwale pozostające w bezrobociu, bez prawa do zasiłku. Na dzień dzisiejszy brakuje nam tych osób, które mogłyby pracować na rzecz wioski np. w postaci utrzymania terenów zielonych.

[TG] Czy coś z tym da się ewentualnie zrobić?

[KB] Wstępnie rozmawiałem z Panią kierownik OPS aby na prace społecznie użyteczne, zaplanowała większe środki. Ale to będzie uzależnione czy w przyszłym roku budżetowym będą takie osoby, które będą mogły się na ten program zakwalifikować.

Program ten polega na tym, że osoby te będą pracować dziennie 2 godziny a zakres prac musi być dostosowany do ich stanu zdrowia, wykształcenia. Mogą pracować tylko w tej miejscowości, w której mieszkają.

Chomiąża

[TG] Panie sołtysie. Proszę powiedzieć parę słów na temat remontów dróg z funduszu sołeckiego. Jak wykorzystuje się pieniądze, czy jest ich mało czy dużo?

– Myśmy mieli w tym roku w Chomiąży, coś koło 10 700 zł. Pierwszy raz daliśmy na drogę, na boczne dojazdy do domów, do posesji. Pierwszy raz jesteśmy w tym projekcie, ale to jest dobra rzecz. To po prostu zostaje na zawsze.

Jestem 30 lat sołtysem. Na remont świetlicy dawało się dużo pieniędzy, a teraz te świetlice wiadomo – upadają. Nie ma żadnego życia, bo nie ma młodzieży. Doszliśmy do wniosku, że drogi to jest dobry cel. My daliśmy 10 tys. a Gmina 16 tys. zł. To jest korzyść podwójna, tak można powiedzieć. Dobra rzecz.

W tym roku robię spotkanie we wtorek (19.09.2017). Brakło już funduszy a planujemy dalej dociągnąć taką jedną, boczną drogę.

Co roku zwiększa się fundusz w naszej gminie. Chcemy całość przeznaczyć, nie dzielić, kombinować. Mamy jedną ulicę powiatową. Na niej nic nie możemy zrobić, bo to trzeba planować, na niej chodnika też nie zrobimy. A tu są gminne drogi, to po prostu robimy. Większość jest poasfaltowana dość dobrze. Gdyby fundusz ten trwał tak powiedzmy jeszcze rok, do 2018 to jeszcze podciągamy dróżki i by było. To jest dobry pomysł.

W stosunku do tego co jest w Głubczycach, które są rozkopane w tej chwili, no to to są inne pieniądze oczywiście! Tu na wsi, fundusz to malutka rzecz. W mieście pracuje się z rozmachem. Oczywiście to trochę sołtysów drażni, bo u nas nie ma komu robić. Sołtys często robi robotę sam. A jak chcę kogoś wziąć, to muszę mu płacić ze swojej kieszeni. Tu trzeba pomóc, Gmina powinna uczestniczyć w takich kosztach.

No wiadomo kto to robi – robią to ci, którzy chcą na jakieś papierosy, piwo chcą dorobić. Dobrze, że są i tacy. Ja jestem rolnikiem, nie mam też czasu za wiele. Jak będę szedł na emeryturę to będę mieć czas. Polami nie będę się wtedy zajmować. Skromna emerytura, bo skromna – nawet 1000 zł nie będzie – rolnicy tak mają. Ale współpraca z Gminą jest dobra. Dbają o oświetlenie, gdy się zgłasza to zaraz przyjeżdżają. Jest dobrze.

Lenarcice

[TG] W Lenarcicach macie odnowioną tą drogę z dojazdami?

– Tak, tą drogę tutaj, bo z funduszu wystarczyło tylko na to. Mówimy tu o kamieniu, a resztę dołożyła Gmina. Gdyby nie ten fundusz to by tego nie było, byłoby gorzej. Efekt jest, dużo ludzi z Czech chodzi tutaj, jeżdżą rowerami. To uatrakcyjnia nasz region.

Fajnie by było, gdyby można było brać ludzi na umowę o dzieło do koszenia. A byłoby tu trochę do koszenia! Pracy jest dużo

Z drogi jesteśmy zadowoleni. Mamy piękny widok, wszyscy, którzy odwiedzają naszą wioskę są pod wrażeniem. Ale te pobocza, rowy – gdyby był pracownik, to by się wyczyściło. Kiedyś to wojsko pilnowało, to jest strefa nadgraniczna i sama granica. Dziś mamy wspólną Europę i nie ma komu tego pilnować a chwasty są wspólne!

Równe

[TG] Co Pan myśli o przeprowadzanych remontach dróg z funduszy sołeckich?

– Remonty fragmentaryczne, dojazdy do posesji, odnowione skrzyżowania są potrzebne na wioskach. Nie ma tak, żeby to nie było potrzebne. Ludzie często takimi drogami chodzą na skróty, np. do kościoła. Na niektórych takich drogach było po prostu bagno. Nie było mowy o drodze a tędy też jeżdżą ciągniki, sprzęt.

Gdy taka droga jest gruntowa, to niestety rolnicy często taką drogę stopniowo orają. Po trochę, po pół metra i potem jest problem jak dojdzie co do czego. A jak jest wymierzone, tłuczeń i na to asfalt wg planów, to potem rowerkiem się jeździ, spaceruje i jest ładnie. Jest porządek.
Poza tym jak się zrobi kawałek tu, kawałek tam – to powoli będzie zrobiona i całość.

Wszystko po kolei. Uchwalanie tego typu uchwał na radach sołeckich jest jak najbardziej na miejscu. To powinno być, to powinno funkcjonować

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Wprowadź swoje imię

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.